Xalqın tarixi təkcə böyük zəfərlərlə, taleyüklü siyasi hadisələrlə deyil, həm də milli-mənəvi yaddaşda silinməz iz buraxan insan taleləri ilə yazılır. Elə ömürlər var ki, qısa sürsə də, mənəvi dəyəri əsrlərə bərabər olur. İlham və Fərizənin məhəbbəti də məhz belə talelərdəndir. Onların nakam sevgisi illər keçdikcə şəxsi həyat hekayəsindən çıxaraq sədaqətin, vətənpərvərliyin və ülvi hisslərin rəmzinə çevrilmişdir.

Bu gün Azərbaycan cəmiyyətində 30 iyun qeyri-rəsmi olaraq Milli Sevgililər Günü kimi anılır. Tarixin seçilməsi təsadüfi deyil. 1989-cu il iyunun 30-da ailə həyatı quran İlham və Fərizə Allahverdiyevlərin birgə ömrü cəmi bir neçə ay davam etdi. 1990-cı il 20 Yanvar faciəsi onların taleyini də dəyişdirdi. Sovet ordusunun Bakıda törətdiyi qanlı qırğın zamanı İlham Allahverdiyev şəhid oldu. Bu ağır itkinin sarsıntısına tab gətirə bilməyən Fərizə Allahverdiyeva da qısa müddət sonra dünyasını dəyişdi. Onların saf və nakam məhəbbəti zaman keçdikcə Azərbaycan cəmiyyətində əbədi sədaqətin mənəvi simvolu kimi qəbul olundu. 2003-cü ildən etibarən müxtəlif ictimai təşəbbüslər nəticəsində 30 iyun geniş ictimaiyyət arasında Milli Sevgililər Günü kimi qeyd edilməyə başlanmışdır. 

İnsanlığın mənəvi tarixində sevgi haqqında saysız-hesabsız əsərlər yazılıb, poemalar qələmə alınıb, musiqilər bəstələnib. Lakin elə sevgilər var ki, onları nə poeziya tam ifadə edə bilir, nə də tarix yalnız bir ailənin taleyi kimi təqdim edir. Belə məhəbbət artıq bütöv bir xalqın mənəvi sərvətinə çevrilir. İlham və Fərizənin ömür yolu da məhz bu mənada Azərbaycan yaddaşında özünəməxsus yer tutur.

Onların arzuları hər bir gənc ailənin arzuları idi – birlikdə yaşamaq, ocaq qurmaq, xoşbəxt gələcək yaratmaq. Ancaq 20 Yanvar faciəsi yalnız insanların həyatına deyil, minlərlə arzunun taleyinə də son qoydu. O gecə bir gəncin şəhidliyi və bir gənc qadının sədaqəti zamanın sərhədlərini aşaraq xalqın mənəvi yaddaşında əbədi yaşamağa başladı.

Bu gün Şəhidlər xiyabanını ziyarət edən insanlar yalnız iki məzar önündə dayanıb ehtiram göstərmirlər. Onlar sevginin zaman və məkan anlayışını aşan mənəvi qüdrəti qarşısında baş əyirlər. Çünki həqiqi məhəbbət ömrün uzunluğu ilə deyil, insanın mənəviyyatında qoyduğu izlə ölçülür.

Dünyanın müxtəlif ölkələrində sevgi günləri daha çox romantik hisslərin və hədiyyələrin bayramı kimi qeyd olunur. Azərbaycanda isə 30 iyun tamam başqa məna daşıyır. Bu tarix sevginin sədaqətlə, sədaqətin isə Vətənə bağlılıq hissi ilə vəhdət təşkil etdiyini xatırladır. İlham və Fərizənin taleyi göstərdi ki, ülvi hisslər təkcə xoşbəxt günlərin deyil, həm də ən ağır sınaqların içində öz həqiqi dəyərini nümayiş etdirir.

Milli-mənəvi dəyərlərin qorunması tarixə münasibətdən başlayır. Keçmişini unutmayan xalq gələcəyini daha möhkəm qurur. Bu baxımdan 30 iyun təkcə bir sevgi hekayəsinin xatırlandığı gün deyil. Bu tarix sədaqətin, mənəvi bütövlüyün, ailə dəyərlərinin və Vətən sevgisinin vəhdətini yaşadan mənəvi yaddaş günüdür.

İlham və Fərizənin ömür yolu bir daha sübut edir ki, zaman bəzi sevgiləri unutdura bilmir. Əksinə, illər ötdükcə belə talelər daha böyük mənəvi dəyər qazanır, yeni nəsillər üçün sədaqətin, fədakarlığın və insan ləyaqətinin örnəyinə çevrilir. Məhz buna görə də 30 iyun Azərbaycan cəmiyyətində yalnız iki gəncin toy günü kimi deyil, ülvi məhəbbətin, milli yaddaşın və əbədi sədaqətin rəmzi kimi yaşayır.

Nurəngiz Adilqızı