Bakıda VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu işə başlayıb. Oktyabrın 27-dən 29-dək davam edəcək beynəlxalq tədbir “Ortaq gələcək naminə dialoq: parçalanmış dünyada körpülərin qurulması” mövzusuna həsr olunub. Müxtəlif ölkələri, beynəlxalq təşkilatları, mütəxəssisləri və ictimaiyyət nümayəndələrini bir araya gətirən forumun əsas məqsədi qarşılıqlı anlaşmanın möhkəmləndirilməsi, fikir ayrılıqlarının dialoq yolu ilə aradan qaldırılması və ortaq problemlərin həlli üçün əməkdaşlığın genişləndirilməsidir.

Müasir dünya ziddiyyətli proseslərdən keçir. Münaqişələr, dini və milli dözümsüzlük, dezinformasiya, sosial qütbləşmə və xalqlar arasında etimadın zəifləməsi beynəlxalq birliyin qarşısında yeni sınaqlar yaradır. Belə bir şəraitdə mədəniyyətlərarası dialoq yalnız fərqli ənənələri tanımaq vasitəsi deyil, həm də sülhün qorunması, qarşıdurmaların qarşısının alınması və insanların bir-birini daha yaxşı anlaması üçün zəruri amildir. Bakıda keçirilən forumun mövzusu da məhz bu çağırışlardan irəli gəlir: parçalanan dünyada körpülər qurmaq, fikir müxtəlifliyini qarşıdurmaya deyil, əməkdaşlığa yönəltmək.

Azərbaycanın bu istiqamətdə beynəlxalq təşəbbüsləri uzun illərə söykənir. 2008-ci ildə Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə irəli sürülən Bakı Prosesi Avropa və İslam dünyası arasında mədəniyyətlərarası əməkdaşlığın genişləndirilməsinə yönəlmiş mühüm platforma kimi formalaşıb. İlk Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu 2011-ci ildə Bakıda keçirilib. Həmin vaxtdan etibarən bu təşəbbüs müxtəlif mədəniyyətlərin, dinlərin və dünyagörüşlərinin nümayəndələrini bir araya gətirən beynəlxalq müzakirə məkanına çevrilib. Budəfəki forum da həmin ənənənin davamı olmaqla, dialoqun real əməkdaşlığa çevrilməsi zərurətini ön plana çıxarır.

Forumun rəsmi proqramı müasir dövrün geniş problemlərini əhatə edir. Sülh və təhlükəsizlik, mədəniyyətlərarası və dinlərarası münasibətlər, gənclərin liderliyi, rəqəmsal gələcək və süni intellekt, media və ictimai etimad, miqrasiya, ali təhsil, mədəni irs, qadınların ictimai həyatda iştirakı, turizm və mədəni əlaqələr müzakirə istiqamətləri sırasındadır. Bu mövzuların müxtəlifliyi göstərir ki, dialoq artıq yalnız mədəni tədbirlərin çərçivəsində qalan anlayış deyil. O, təhlükəsizlikdən təhsilə, informasiya mühitindən iqtisadi əməkdaşlığa qədər bir çox sahədə ortaq həll yollarının tapılması üçün vacib vasitədir.

Xüsusilə informasiya texnologiyalarının sürətlə inkişaf etdiyi, sosial şəbəkələrin ictimai rəyə təsirinin artdığı bir dövrdə etibarlı məlumat, məsuliyyətli media və fərqli fikirlərə hörmət məsələləri xüsusi əhəmiyyət daşıyır. İnsanları bir-birinə yaxınlaşdırmaq imkanları genişləndikcə yanlış məlumatların, nifrət nitqinin və ayrı-seçkiliyin yayılması riski də artır. Buna görə də dialoq yalnız danışmaq və dinləməklə məhdudlaşmamalı, qarşılıqlı hörmətə, məsuliyyətə və konkret əməkdaşlığa əsaslanmalıdır.

Forumda gənclərin, qadınların, akademik dairələrin və vətəndaş cəmiyyətinin iştirakına yer ayrılması da bu baxımdan əhəmiyyətlidir. Çünki davamlı anlaşma yalnız rəsmi qurumların səyləri ilə yaranmır. Müxtəlif cəmiyyətlərin nümayəndələri arasında əlaqələrin qurulması, gənclərin ortaq təşəbbüslərə cəlb edilməsi, elmi və mədəni mübadilənin genişləndirilməsi dialoqun gündəlik həyata nüfuz etməsinə kömək edir. Gələcək nəsillərin qarşılıqlı hörmət və əməkdaşlıq mühitində yetişməsi isə daha sabit dünya quruculuğunun əsas şərtlərindəndir.

Forum ərəfəsində BMT-nin Sivilizasiyalar Alyansının ali nümayəndəsi Migel Anxel Moratinosun Azərbaycana səfəri və Prezident İlham Əliyevlə görüşü də bu əməkdaşlığın aktuallığını göstərib. Rəsmi  məlumata görə, görüşdə Azərbaycanın Alyansla uzunmüddətli əməkdaşlığı, mədəniyyətlərarası və dinlərarası dialoqun təşviqi, eləcə də islamofobiya ilə mübarizə sahəsində səyləri müzakirə olunub. Moratinos forumun beynəlxalq dialoqun təşviqində mühüm platformaya çevrildiyini vurğulayıb.

Bakıda keçirilən VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu Azərbaycanın beynəlxalq əməkdaşlıq gündəliyində mühüm yer tutan təşəbbüslərdən biridir. Üç gün ərzində aparılacaq müzakirələrin əhəmiyyəti yalnız səsləndirilən fikirlərlə deyil, həmin fikirlərin gələcək əməkdaşlığa və əməli addımlara nə dərəcədə çevriləcəyi ilə ölçüləcək. Çünki bu gün dünyanın ehtiyacı daha çox söz deyil, insanları birləşdirən, qarşılıqlı etimadı gücləndirən və sülhə xidmət edən konkret fəaliyyətlərdir. Bakı forumunun əsas çağırışı da budur: fərqliliklərdən ayrılıq deyil, anlaşma yaratmaq və ortaq gələcəyə aparan yolları birlikdə qurmaq.

Nurəngiz Adilqızı